شود حيات ايشان . و فايده اين بود كه تكليف شود به ايشان و مطيع و عاصى در آن وقت ممتاز گردد ، و حكم به دخول اطاعت‌كنندگان به بهشت و سركشان به جهنم از آن‌روز معلوم گردد . با مصالح و فوايد ديگر كه حق تعالى اعلم است به آنها . ملائكه " پس گفت به اصحاب يمين " چون دست راست اشرف است از دست چپ ، پس به اين اعتبار خوبان را اصحاب يمين گويند و بدان را اصحاب شمال . و ممكن است كه به اعتبار اين باشد كه حضرت جبرئيل طينت آنها را به دست راست گرفت و طينت اينها را به دست چپ . چنان كه در حديث سابق مذكور شد ، يا اينكه در قيامت نامهء اعمال آنها به دست راست ايشان آيد ، و نامهء اعمال اينها به دست چپ ايشان . چنان كه در احاديث وارد شده . " به سوى بهشت به سلامى " يعنى رويد به سوى بهشت همراه بدرود و سلام و رحمتى از جانب ما ، يا به سلامتى از موت و آفتها . " و به سوى جهنم " يعنى برويد به سوى جهنم . " و پروا نمىكنم " يعنى اعتنائى به شما ندارم و پروا نمىكنم از رفتن شما به جهنم ، يا اينكه پروا ندارم از اين حكم ، از راه آنكه به سبب استحقاق شما است آن را و به هيچ وجه قبحى نيست در آن . نه از اين راه كه اشاعره مىگويند كه حسن و قبحى در اشياء نباشد و به اين اعتبار هر كارى بر حق تعالى جايز باشد و پروا نكند از هيچ كارى ، زيرا كه فساد اين قول واضح و لايح است چنان كه در اول رساله اشاره به آن رفت . " بگرد سردى و سلامتى " يعنى سرد شو بر ايشان و سالم نگاه‌دار ايشان را و گزندى به ايشان مرسان . " پس آن وقت ثابت شد طاعت و معصيت ، يعنى اطاعت آن گروه و عصيان اين گروه . و هركه در آن وقت اطاعت كرده بعد از آن نيز اطاعت كند . و هر كه در آن وقت عصيان كرده و فرمان نبرده بعد از آن نيز چنان كند . " پس استطاعت ندارند اينها كه بوده باشند از آنها و نه آنها از اينها يعنى اينكه بوده باشند اينها از آنها و آنها از اينها . پوشيده نيست كه ظاهر اين كلام اگرچه اين است كه هيچ فرقه‌اى از اين دو فرقه قدرت آن ندارند كه